Genormaliseerde EBITDA berekenen:
zo presenteer je de echte winstgevendheid van je KMO

Je EBITDA zegt niet alles. Een koper kijkt naar de genormaliseerde EBITDA. De 'gecleande' winst die toont wat je bedrijf écht waard is. Leer hoe je die berekent, en waarom dit het verschil maakt bij je verkoopprijs.
Je hebt jarenlang aan je bedrijf gebouwd. Je weet hoeveel je verdiende, hoeveel je investeerde en wat het allemaal kostte. Maar als je je bedrijf wilt verkopen, telt jouw boekhoudkundige winst nauwelijks. Een koper, of het nu een concurrent, een investeerder of een managementteam is, kijkt naar één ding: hoeveel cashflow kan dit bedrijf genereren zonder dat de huidige eigenaar er nog in staat?

Dat antwoord vind je niet in je gewone resultatenrekening. Je vindt het in de genormaliseerde EBITDA. En die berekenen is een vak apart.
De basis

Wat is EBITDA? En waarom gebruiken kopers het?

EBITDA staat voor Earnings Before Interest, Taxes, Depreciation and Amortization. In gewoon Nederlands: je bedrijfswinst vóór rentelasten, belastingen en afschrijvingen. Het is de 'rauwe' operationele winst van je bedrijf.

Kopers gebruiken EBITDA omdat het een goede vergelijkingsbasis biedt tussen bedrijven. Het elimineert de invloed van hoe je de financiering hebt gestructureerd (eigen vermogen vs. lening), hoe je afschrijft en welk belastingregime je volgt. Wat overblijft, is de échte verdienende kracht van de operaties.
Empty space, drag to resize
"EBITDA is de taal van de overnamemarkt. Als je die niet spreekt, zit je met een taalbarrière aan de onderhandelingstafel."

Hoe bereken je de gewone EBITDA?

De berekening: 
  • Nettoresultaat (winst na belasting) als vertrekpunt
  • + belastingen bijtellen
  • + rentelasten bijtellen
  • + afschrijvingen en waardeverminderingen bijtellen
Wat je hier uitkomt is de EBITDA. Maar dit is nog maar het verschil van het verhaal.
Het cruciale verschil

Gewone EBITDA vs. genormaliseerde EBITDA: het verschil is soms groot

De gewone EBITDA is een boekhoudkundig getal. De genormaliseerde EBITDA is een economisch getal. En die twee kunnen soms flink uiteenlopen, in beide richtingen.

Een voorbeeld:

Stel dat je jezelf als zaakvoerder slechts een symbolisch loon van €24.000 per jaar uitkeert. Je boekhoudkundige EBITDA ziet er dan fantastisch uit. Maar dit loon ligt veel lager dan het gemiddelde in een gelijkaardig bedrijf. Stel dat het gemiddelde loon €100.000 bedraagt.  De 'echte' winst is dan €76.000 lager dan de EBITDA deed vermoeden.

Omgekeerd geldt hetzelfde:

Als je privéwagen, het abonnement op jouw tennisclub of de verbouwing van je vakantiewoning via de zaak liep, dan is jouw boekhoudkundige EBITDA te laag. Die kosten hebben niets te maken met het bedrijf dat de koper overneemt.
De definitie
De genormaliseerde EBITDA is de EBITDA na het verwijderen van alle eenmalige, niet-representatieve of persoonsgerelateerde elementen die het resultaat vertekenen. Het toont wat een toekomstige eigenaar met dit bedrijf kan verdienen.
De correcties

De meest voorkomende correcties bij KMO's

Dit zijn de aanpassingen die het vaakst worden toegepast bij KMO's. Sommige verhogen je EBITDA, andere verlagen hem. Beide zijn relevant.
Ondernemersloon te laag
Je betaalt jezelf minder dan een externe manager zou kosten. Het verschil wordt in mindering gebracht.
Privékosten via de zaak
Wagen, smartphone, restaurants, vakantiewoning, lidmaatschappen. Alles wat privé is maar zakelijk geboekt werd.
Eenmalige uitzonderlijke kosten
Grote reparaties, juridische geschillen, opzeggingsvergoedingen die niet structureel zijn.
Eenmalige uitzonderlijke opbrengsten
Meerwaarde op verkoop van activa, subsidies, éénmalige grote opdrachten die niet herhaalbaar zijn.
Lonen aan familieleden boven marktwaarde
Als een familielid meer verdient dan de markt betaalt voor dezelfde functie, is het verschil een privévoordeel.
Huurprijs bedrijfspand niet-marktconform
Als je pand in een aparte vennootschap zit en je betaalt te weinig of te veel huur, wordt dit gecorrigeerd naar de marktprijs.
Overmatig management fee
Kosten die betaald werden aan een holdingvennootschap of patrimoniumvennootschap zonder reële tegenprestatie.
Praktijkvoorbeeld

Een volledig praktijkvoorbeeld: van boekhouding naar realiteit

Laten we een concreet bedrijf nemen. We kijken naar de boekhouding willekeurige KMO. De zaakvoerder wil verkopen en geeft zijn boekhouder de opdracht om de EBITDA te berekenen.
Empty space, drag to resize
STAP 1 - Boekhoudkundig EBITDA
Post
Empty space, drag to resize
Nettoresultaat (na belasting)
Empty space, drag to resize
+ Vennootschapsbelasting
Empty space, drag to resize
+ Rentelasten (lening machinepark)
Empty space, drag to resize
+ Afschrijvingen en waardeverminderingen
Bedrag
Empty space, drag to resize
€ 86.000
Empty space, drag to resize
€ 28.000
Empty space, drag to resize
€ 14.000
Empty space, drag to resize
€ 52.000
EBITDA (boekhoudkundig) 
€ 180.000
STAP 2 - Correcties toepassen
Vertrekpunt: boekhoudkundige EBITDA
Empty space, drag to resize
− Correctie zaakvoerdersloon (marktloon €120K, huidig loon €60K)
Empty space, drag to resize
+ Privé wagen zaakvoerder (kosten + voordelen)
Empty space, drag to resize
+ Eenmalige verbouwing kantoor (niet structureel)
Empty space, drag to resize
+ Managementfee holding 
Empty space, drag to resize
− Eenmalige subsidie investeringspremie
€ 180.000
Empty space, drag to resize
− € 60.000

Empty space, drag to resize
+ € 18.000
Empty space, drag to resize
+ € 22.000
Empty space, drag to resize
+ € 15.000
Empty space, drag to resize
− € 8.000
Genormaliseerde EBITDA
€ 167.000
Het verschil lijkt op het eerste gezicht niet groot, van €180.000 naar €167.000. Maar bij een multiple van 5 maakt dat een verschil van €65.000 op de verkoopprijs. En in de omgekeerde richting: als de correcties in jouw voordeel spelen (veel privé kosten via de zaak, laag loon), kan de genormaliseerde EBITDA ook hoger uitvallen dan de boekhoudkundige.
Van EBITDA naar prijs

Van genormaliseerde EBITDA naar een verkoopprijs

Eens je de genormaliseerde EBITDA kent, is de stap naar een indicatieve verkoopprijs relatief eenvoudig: je vermenigvuldigt met een sector- en groottespecifieke factor, namelijk de 'multiple'.

Maar opgelet: die multiple is zelf ook niet in steen gebeiteld. Het hangt af van een hele reeks factoren die de risicoperceptie van de koper bepalen.
Empty space, drag to resize
Deze risicoperceptie word beïnvloed door verschillende factoren
  • Hoe afhankelijk is het bedrijf van jou? 
  • Hoe stabiel en voorspelbaar is de omzet?
  • Wat is de groeitrend de laatste jaren?
  • Hoe sterk is het management?
Dit zijn natuurlijk niet alle factoren die een rol spelen maar het zijn zeker belangrijke.
Empty space, drag to resize
Wat loopt fout

Drie valkuilen die vaak voorkomen

1. Alleen de correcties in eigen voordeel meenemen

Sommige zaakvoerders 'vergeten' de correcties die de EBITDA verlagen, zoals het feit dat ze zichzelf te weinig betalen. Dat leidt tot een te hoge vraagprijs die tijdens de due diligence alsnog naar beneden wordt bijgesteld. Dat ondermijnt je onderhandelingspositie en het vertrouwen van de koper. Eerlijkheid in het begin is altijd de betere keuze.

2. Slechts één jaar normaliseren

Kopers willen meestal drie jaar zien. Niet omdat ze jou wantrouwen, maar omdat 1 jaar een toevalstreffer kan zijn. Een sterke genormaliseerde EBITDA over drie opeenvolgende jaren is veel overtuigender dan 1 goed jaar. Begin dus vroeg genoeg met normaliseren, idealiter drie tot vier jaar voor je verkoopbeslissing.

3. Het zelf doen zonder externe expertise

Je accountant kent de boekhouding, maar niet altijd de overnamemarkt. Een externe adviseur kent de correcties die kopers standaard toepassen en kan je helpen om het verhaal achter de cijfers te vertellen. Dat verhaal is net zo belangrijk als de cijfers zelf.
De kern

Conclusie: de genormaliseerde EBITDA is je visitekaartje

Wanneer je een koper aan tafel krijgt, is de genormaliseerde EBITDA het eerste wat hij wil zien. Het is het getal dat bepaalt of hij verder wil praten, en voor welk bedrag. Een goed onderbouwde, eerlijk genormaliseerde EBITDA geeft je geloofwaardigheid, versterkt je onderhandelingspositie en versnelt het hele overnameproces.

De moeite die je steekt in een correcte normalisatie, verdien je terug in een hogere prijs en minder verrassingen tijdens de due diligence. Dat is een van de best geïnvesteerde uren in je verkooptraject.

Wil je meer weten over wat belangrijk is bij een verkoop?

Gemaakt met